Primjena odredaba evropske konvencije za zaštitu ljudskih prava i osnovnih sloboda na prekid trudnoće
Maja Čolaković, Denis Pajić, Šejla Maslo Čerkić
SAŽETAK
Evropski sud za ljudska prava dosad je razmatrao pitanja vezana za odluku da se postane roditelj, zaštitu reproduktivnih prava i prekid trudnoće u kontekstu navodnog kršenja člana 8. Evropske konvencije za zaštitu ljudskih prava i osnovnih sloboda, koji u širem smislu obuhvata i pravo na zaštitu i unapređenje seksualnog i reproduktivnog zdravlja. Osim toga, Sud se ovime bavio i u predstavkama zbog navodnog kršenja člana 2. Konvencije, s aspekta odnosa između prekida trudnoće i prava na život ljudskog zametka. Budući da među državama članicama Vijeća Evrope, a i šire, ne postoji konsenzus u pogledu pravne regulacije prekida trudnoće, i da su rješenja ovog pitanja u pojedinim državama dijametralno suprotna, Sud se njima nije bavio suštinski i na cjelovit način, nego se ograničio na odlučivanje od slučaja do slučaja. Autori u radu najprije definišu pojam i sadržaj prava na slobodno roditeljstvo te sumarno prikazuju način regulacije prekida trudnoće u savremenom komparativnom pravu. Nakon toga analiziraju relevantnu praksu Evropskog suda za ljudska prava i utvrđuju da dosadašnja jurisprudencija Suda nije rezultirala formiranjem općeg stava o dopuštenosti prekida trudnoće u državama članicama, već se bavila nizom specifičnih pitanja koja se mogu podvesti pod opseg primjene članova 8., 2., 3. i 10. Konvencije. Budući da pitanje prekida trudnoće zadire u najintimniju sferu privatnosti žene, Sud je ocijenio kako državama treba ostaviti široka ovlaštenja u pogledu njegove regulacije. Jednak stav Sud je višekratno zauzeo i o pitanju definisanja trenutka od kojeg počinje ljudski život, izbjegavajući državama nametnuti uniformni standard.
ABSTRAKT
The European Court of Human Rights has considered matters pertaining to decision to become a parent, reproductive rights protection and termination of pregnancy in relation to the alleged violations of Article 8 of the Convention, which in its broader sense comprises the right to protection and advancement of sexual and reproductive health. Furthermore, in several cases the Court has dealt with these matters in considering alleged violations of Article 2 of the Convention, related to termination of pregnancy and foetal right to life. Since there is no consensus on abortion regulation within the Council of Europe, and member states have varying views and laws with regards to these issues, the Court has not addressed them in a general and comprehensive way, but rather decided to approach them on a case by case basis. The authors define the concept and the content of the right to decide on becoming a parent with an overview of legal regulation of pregnancy termination in contemporary comparative law. The relevant case-law of the European Court of Human Rights has been analysed to conclude that the limited Court's jurisprudence on this matter has not resulted in a general position whether abortion should be legal in member states. The court has addressed several specific issues which fall under the scope of application of articles 8, 2, 3, and 10 of the Convention. Taking into consideration that the question of pregnancy termination interferes with the most intimate sphere of women's privacy, the Court has recognised that member states should have a wide margin of appreciation in its regulation. The Court has repetitively taken the same position on determining when life begins, without imposing a uniform standard on member states.
140409_93 - 115.pdf
- 1.02 - Pregledni naučni rad
