Individualni rad kao pedagoška inovacija u nastavi

Katarina Lasić

Odgojno-obrazovno djelovanje ima temeljnu ulogu u unapređenju ličnog i društvenog razvoja pojedinca. Ono predstavlja najvažnije raspoloživo sredstvo za promicanje i izgradnju savremenog odgojno-obrazovnog sistema. U savremenim razmatranjima škole, naročito iz perspektive nastavne prakse, često se ističe problematika odgoja kao jednog od najsloženijih i najzahtjevnijih zadataka s kojima se nastavnici susreću. Odgoj i obrazovanje zajedno čine cjelovit odgojno-obrazovni sistem, koji treba omogućiti svakom pojedincu razvoj u skladu s promjenjivim društvenim okolnostima i savremenim izazovima.

Od škole se očekuje da omogući samoaktualizaciju svakog učenika, ali i da odgovori na potrebe društva obrazovanjem kompetentnih, odgovornih i kvalitetno pripremljenih građana. U tom kontekstu, oblici nastavnog rada imaju važnu ulogu u organizaciji i realizaciji nastave. U pedagoško-didaktičkoj literaturi i nastavnoj praksi prisutne su različite klasifikacije nastavnih oblika rada, pri čemu se oni najčešće razvrstavaju prema broju učenika s kojima nastavnik istovremeno radi.

Primjena određenog oblika nastavnog rada zavisi od didaktičkog trougla (nastavni sadržaj, nastavnik i učenik), odnosno od nastavničkog pristupa, uzrasnih i individualnih mogućnosti učenika, kao i od prirode nastavnog gradiva. Savremeni didaktičari prihvataju klasifikaciju nastavnih oblika rada prema sociološkom kriteriju, prema kojem se oblici nastavnog rada dijele na frontalni, grupni, rad u paru i individualni oblik rada. U ovom radu daje se kratak historijski osvrt na oblike nastavnog rada, s posebnim naglaskom na individualni rad u nastavi kao pedagošku inovaciju koja doprinosi individualizaciji učenja i razvoju potencijala svakog učenika.